PERSBERICHT: Oproep aan gemeenten om jongeren in te zetten bij toezicht op alcoholleeftijdsgrens

Het Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid STAP en de Nederlandse Vereniging voor Drank- en Horecawet Inspecteurs (NVDI) hebben vandaag een onderzoek (1) en een factsheet (2) gepubliceerd over de inzet van jeugdige testkopers bij het toezicht op de naleving van de alcoholleeftijdsgrens (1). De belangrijkste adviezen voor het inzetten van testkopers staan daarin concreet beschreven. 

Enkele grote gemeenten zetten met succes jonge testkopers in bij het alcoholtoezicht

Uit het onderzoek, dat in opdracht van STAP en de NVDI is uitgevoerd, blijkt dat gemeenten waar toezichthouders samen met jongeren van 17 of 18 jaar op pad gaan zeer tevreden zijn over de effectiviteit van deze wijze van werken. Men kan in korte tijd een groot aantal controles uitvoeren, waarbij de testkopers alcohol bestellen en de toezichthouder observeert. De controles zijn ook zeer effectief en dwingen respect af bij de verstrekkers. Deze methode van werken wordt o.a. toegepast door de gemeenten Eindhoven, Groningen, Rotterdam en Utrecht. De wijze van werken van deze gemeenten wordt uitvoerig beschreven in het onderzoek.

De inzet van testkopers is, mits goed uitgevoerd, juridisch aanvaardbaar  

Als de wijze waarop testkopers worden ingezet op een zorgvuldige en geprotocolleerde wijze wordt uitgevoerd is er geen sprake van ontoelaatbaar uitlokken. Jurisprudentie heeft aangetoond dat deze wijze van werken juridisch aanvaardbaar is, mits aan een aantal voorwaarden wordt voldaan. Daar waar testkopers goed worden ingezet is de aanvankelijke weerstand tegen deze methode verdwenen en neemt de naleving van de leeftijdsgrens door alcoholverstrekkers toe.

Naleving van de leeftijdsgrens van 18 jaar laat nu nog ernstig te wensen over

Uit het meest recente landelijke onderzoek (3) naar de mate waarin alcoholverstrekkers de leeftijdsgrens van 18 jaar naleven, blijkt dat zij zich onvoldoende aan de wet houden:

bij 62,3% van de 2.309 aankooppogingen konden de 17-jarige mystery-shoppers van bureau Objectief alcohol verkrijgen. Vooral de cafetaria’s, de horeca, sportkantines en de webshops deden het bijzonder slecht. Keten-slijterijen en keten-supermarktketen doen het aanmerkelijk beter.

Motie Van der Staaij

Vorige week nam de Tweede Kamer een motie van Kees van der Staaij aan waarbij de regering wordt verzocht om nog dit jaar samen met de VNG een Handhavingsprotocol Drank- en Horecawet vast te stellen (Kamerstukken II, 2018–2019, 32 793, nr. 431). Ook vraagt de motie om een oproep aan gemeenten en horeca om lokaal bindende afspraken te maken die bevorderen dat de geldende normen beter worden nageleefd. Met andere woorden: het Parlement wil dat alle alcoholverstrekkers de leeftijdsgrens van 18 jaar gaan respecteren. Staatssecretaris Paul Blokhuis van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft een onderzoeksbureau opdracht gegeven tot de ontwikkeling van een dergelijk protocol. STAP en de NVDI rekenen erop dat de resultaten van hun onderzoek naar de ervaringen met testkopers in het protocol worden meegenomen.

Einde persbericht

Contact:

-Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid STAP

Dhr. ir. W.E. van Dalen, directeur 

030 6565041 / 06 53295544 ; www.stap.nl

-Nederlandse Vereniging voor Drank- en Horecawet  Inspecteurs (NVDI)

Dhr. N. Hesselink, voorzitter

06 51757518 ; www.dhwinspecteur.nl

Bronnen:

  1. R. Sintenie. Testkopers: uitlokking of de uitkomst? Utrecht, STAP/NVDI, 2019. http://www.dhwinspecteur.nl/sintenie-testkopers-uitlokking-of-de-uitkomst-2/
  2. R. Sintenie & W.E. van Dalen. De inzet van testkopers bij de handhaving van de alcoholleeftijdsgrens van 18 jaar (factsheet). Utrecht, STAP/NVDI, 2019. http://www.dhwinspecteur.nl/wp-content/uploads/2019/09/Factsheet-testkopers-bij-de-handhaving-van-de-alcoholleeftijdsgrens-van-18-jaar.pdf
  3. Landelijk onderzoek naar de naleving van de leeftijdsgrens bij alcoholverkoop aan minderjarigen in 2018. Nijmegen, Objectief, 2019.